+ 995(32) 2 47 01 01
ონლაინ დახმარება
კონტაკტი
facebook
youtube
mail

აგროსატყეო კულტურების კვლევის სამსახური


















აგროსატყეო კულტურების კვლევის სამსახური შეიქმნა 2017 წლის 1 მაისს.

სამსახურში მუშაობს სამი მეცნიერ-თანამშრომელი:
სამსახურის უფროსი - ნანი გოგინაშვილი;
მთავარი სპეციალისტი (მეთუთეობა) - ნოდარ სტეფანიშვილი;
სპეციალისტი - მარგალიტა ბაჩილავა.

მიზანი:

საქართველოში აგროსატყეო კულტურებისა და მეთუთეობის მიმართულებით სამეცნიერო-პრაქტიკული და გამოყენებითი კომპლექსური კვლევების განხორციელება და ინოვაციური ტექნოლოგიების განვითარების ხელშეწყობა.








კვლევის სფეროები:

● აგრარულ სექტორში სატყეო კულტურების გამოყენებისათვის (ქარსაფარი ზოლებისა და პლანტაციების მოწყობა) ადგილობრივი და არაადგილობრივი არაინვაზიური სახეობების მოძიება, კვლევა და საქართველოს პირობებისთვის პერსპექტიული გენოტიპების შერჩევა, მათი გაშენების ტექნოლოგიების დამუშავება და ფერმერებისთვის რეკომენდაციების მომზადება;
● მრავალწლოვანი კულტურების ველური ნათესავებისა და ტყის იშვიათი სახეობების გენეტიკური რესურსების კვლევა მათი ბუნებრივი გავრცელების ადგილებში, მონაცემთა ბაზებისა და რუკების შედგენა, ex-situ კონსერვაციისა და სელექციაში გამოყენების მიზნით ცოცხალი კოლექციის მოწყობა;
● თუთის ადგილობრივი და ინტროდუცირებული ჯიშების მოძიება და კვლევა.

ადგილმდებარეობა:

აგროსატყეო კულტურების კვლევის სამსახურის ექსპერიმენტული ბაზა მდებარეობს მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფ. ჯიღაურაში (თბილისიდან 28 კმ-ში დასავლეთ მიმართულებით) 3 ჰა ფართობზე.

ძირითადი გეგმები:

აგრომეტყევეობა: აგროსატყეო კულტურების კვლევა და ბიოლანდშაფტების მოწყობისთვის ოპტიმალური სქემების შემუშავება, ტყის იშვიათი სახეობებისა და ხეხილის ველური წინაპრების გენეტიკური რესურსების მოძიება და შესწავლა;

მეთუთეობა: თუთის ადგილობრივი და ინტროდუცირებული ჯიშების კვლევა, ფიტოპლაზმური დაავადების მიმართ ტოლერანტული ფორმების გამოვლენა, მათი ბიოლოგიური თვისებების შესწავლა.

შესრულებული სამუშაოები:

● ჯიღაურას საცდელ ბაზაზე გაშენდა ტყის მცენარეების საკოლექციო ნარგაობა, სადაც დარგულია 70-მდე სხვადასხვა სახეობა, რომლებიც განაწილებულია ოთხ სექციაში: ქარსაფარში გამოსაყენებელი და დეკორატიული მცენარეები, აღმოსავლეთ საქართველოს ტყის შემქმნელი ძირითადი სახეობები, იშვიათი და გადაშენების პირას მყოფი ტყის სახეობები და ხეხილის ველური წინაპრები;
● ქარსაფარი ზოლების გაშენებისთვის დამუშავდა ქარსაფრის დიზაინი, სტრუქტურა, სახეობრივი შემადგენლობა, თანამედროვე და ტრადიციული ტექნოლოგიები და მომზადდა ბროშურა;
● დედოფლისწყაროს რაიონში გაშენდა ოთხრიგიანი ქარსაფარი ზოლი 5 კმ. მანძილზე;
● კვლევები ჩატარდა ვერხვის ადგილობრივი სახეობების შესწავლისათვის. დაკალმებულია ადგილობრივი ვერხვები, რომლებიც გამოირჩევა სწრაფი ზრდით, დიდფოთლიანობით;
● სწრაფმზარდი მერქნიანი სახეობების შესწავლის მიზნით შემოტანილი იქნა ვერხვის 20 სხვადასხვა კლონის კალმები თურქეთიდან, მიმდინარეობს კვლევები საქართველოსთვის ადაპტირებული ფორმების გამოვლენის მიზნით;
● ჩატარდა ტყის იშვიათი სახეობების (უხრავი - Ostrya carpinifolia Scop. სმირნოვის შქერი -Rhododendron smirnowii Trautv. უნგერნის შქერი - Rhododendron ungernii Trautv. ზეთის ხე - Osmanthus decorus Boiss. Balansa, ხემარწყვა - Arbutus andrachne L. უთხოვარი - Taxus baccata L.) კვლევა ბუნებრივ არეალში, ჩატარდა დეტალური ინვენტარიზაცია, მზადდება მონაცემთა ბაზა;
● შეგროვდა და საერთაშორისო სტანდარტებით დამუშავდა იშვიათი სახეობების თესლი, რომელიც მზადდება თესლთა ბანკში შესანახად;
● გაშენებულია თუთის საკოლექციო ნარგაობა 0.8 ჰა ფართობზე და სადედე-საკალმე პლანტაცია 0,7 ჰა-ზე; გაშენებულია თუთის სანერგე (სათესი განყოფილება, საძირეთა და სანამყენე მცენარეთა ნაკვეთები);
● ყოველწლიურად მზადდება თუთის თესლნერგების აღზრდისათვის 0,5 კგ თესლი;
● ექსპედიციის შედეგად მოძიებულია თუთის პერსპექტიული ფორმების 30 ფორმა, მათ შორის შერჩეულია 8 ფორმა, რომლებიც ხასიათდებიან ფიტოპლაზმური დაავადების მიმართ რეზისტენტულობით;
● ყოველწლიურად მზადდება თუთის საკალმე მასალა, რომელიც გამოიყენება სანერგეში რეზისტენტული ნერგების აღსაზრდელად;
● დამუშავებულია თუთის ნერგების დარგვისწინა მყნობის დაჩქარებული მეთოდი მექანიზირებული წესით;
● შემუშავებულია ფორმულა თუთის რეზისტენტული ფორმების გამოსავლენად, რომელიც დამყარებულია გამძლეობის მარკერებზე;
● შემუშავებულია თუთის კალმების ფიტოპლაზმური დაავადებისაგან თერმოდამუშავებით გაწმენდის მეთოდი.

სხვა აქტივობები:

● ჩართულია ეროვნულ, ადგილობრივ და საერთაშორისო პროექტებში;
● თანამშრომლობს სასოფლო-სამეურნეო პროფილის კვლევით, აკადემიურ და პროფესიულ ორგანიზაციებთან;
● მონაწილეობს პროფილური მიმართულებების პოპულარიზაციის ღონისძიებებში (გამოფენები, ღია კარის დღეები, საერთაშორისო დელეგაციების მიღება);
● გაფორმდა ურთიერთანამშრომლობის მემორანდუმი სსიპ სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო კვლევით ცენტრსა და თურქეთის ვერხვისა და ტყის სწრაფმზარდი მცენარეების კვლევით ინსტიტუტებს შორის.

სამომავლო გეგმები:

● საკოლექციო ნარგაობის გაფართოება;
● ტყის მცენარეების მორფოლოგიური და ბიომეტრიული მახასიათებლების კვლევა;
● აგროსატყეო კულტურების კვლევა და ბიოლანდშაფტების მოწყობისთვის სქემების შემუშავება;
● ტყის იშვიათი სახეობებისა და ხეხილის ველური წინაპრების გენეტიკური რესურსების მოძიება და შესწავლა;
● კოლხეთის ტყის გენეტიკური რესურსების შესწავლა და დაცვა (დონორი: შ.რუსთაველის ეროვნული-სამეცნიერო ფონდი);
● თუთის ადგილობრივი და ინტროდუცირებული ჯიშების კვლევა, დაავადების მიმართ ტოლერანტული ფორმების გამოვლენა, მათი ბიოლოგიური თვისებების შესწავლა და საკოლექციო ნაკვეთის ეტაპობრივი შევსება;
● თანამედროვე ბიოტექნოლოგიური მეთოდების გამოყენება თუთის ფიტოპლაზმური დაავადების წინააღმდეგ;
● ადგილობრივი და საერთაშორისო პროექტების განხორციელება, საერთაშორისო თანამშრომლობის გაფართოება.